Het vertrouwen van burgers in de overheid lijkt al enkele jaren te dalen. Recente gebeurtenissen als de Toeslagenaffaire en de coronacrisis hebben daar geen goed aan gedaan.
Animatie 'Het gezag van de overheid'
Deze video duurt 1 minuut en 53 seconden
SPREKER: "Er speelt van alles in de samenleving: asielbeleid, stikstofproblematiek, klimaatverandering. Om deze en andere problemen aan te pakken heeft de overheid gezag nodig. Maar haar gezag is niet vanzelfsprekend. Het vertrouwen in de politiek neemt af en burgers zijn kritisch. Sommige burgers haken zelfs af."
"Maar is de overheid haar gezag ook echt minder waard? Of is zij alleen minder gezagswaardig in de ogen van burgers? De Raad voor het Openbaar Bestuur heeft dit bestudeerd aan de hand van drie criteria voor gezagswaardigheid, bekwaamheid, betrouwbaarheid en betrokkenheid."
"Ten eerste is de overheid bekwaam als zij verstand van zaken heeft. Maar de afgelopen jaren heeft de overheid haar kennis en kunde op veel terreinen uitbesteed, terwijl kennis door digitalisering voor burgers toegankelijker is geworden."
"Ten tweede is de overheid betrouwbaar als zij zich aan haar afspraken houdt en eerlijk en helder is over de doelen die zij nastreeft. Maar door de focus op efficiëntie en effectiviteit worden de morele en normatieve consequenties van beleid onvoldoende herkend en erkend."
"Ten derde is de overheid betrokken als zij met burgers in verbinding staat. Daarvoor moeten bestuurders zichtbaar zijn in de samenleving, weten wat er speelt en daarnaar handelen. Maar voor veel burgers is de overheid te veel op afstand komen te staan. Daar waar de gezagswaardigheid van de overheid tekortschiet kan zij niet met gezag opereren."
"Maar de overheid kan haar gezag ook herwinnen door waar nodig te investeren in haar bekwaamheid, betrouwbaarheid en betrokkenheid. De ROB werkt daarom aan een agenda voor het herwinnen van gezag."
"Denkt en doet u mee?"
Logo Raad voor het Openbaar Bestuur
De Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) verkent het functioneren van de overheid vanuit het perspectief van de burger. Ook wordt het vertrouwen van de burger in de overheid onderzocht. Hiermee vestigt de ROB speciaal de aandacht op een gezagswaardige overheid, door middel van blogs, debatten en andere activiteiten.
Gezag herwinnen - Over de gezagswaardigheid van het openbaar bestuur
- Overhandiging 1e exemplaar aan minister Hanke Bruins Slot van Binnenlandse Zaken
- Meer informatie
Gezicht geven aan gezag - Drie reportages over gezag in de praktijk
- Overhandiging 1e exemplaar aan René Paas, Commissaris van de Koning in Groningen
- Meer informatie
Gesprekken over gezag - digitaal magazine
- In dit magazine zijn de diverse ontmoetingen, activiteiten en publicaties rond het thema Gezag bijeengebracht.
- Lees verder
Gedachten over gezag - digitaal magazine
- Een selectie van blogs die eerder zijn verschenen in de jaarlijkse Maand van het Gezag.
- Naar het magazine
De gezagscrisis - Filosofisch essay van een wankele orde
- Auteur: Ad Verbrugge, verschenen bij Boom uitgevers
- Meer informatie
Maand van het Gezag 2024
- Caelesta Braun
- Peter Verheij
- Frank van Ommeren
- Martiene Branderhorst
Gezag in de relatie tussen Rijk en gemeenten
Ademruimte voor de uitvoerende macht
Technologie is niet goed of slecht, het gaat erom wat de mens ermee doet
Maand van het Gezag 2023
- Han Polman
- Daan Musters
- Ronald van Raak
- Huri Sahin
- Frank van Ommeren
Politiek is een spel, dat serieus moet worden gespeeld
Maand van het Gezag 2022
- Han Polman
- Katrien Termeer
- Daan Mutsers
- Jasper Zuure
- Rien Fraanje
- Lectorennetwerk Toekomstbehendig Bestuur
Gezag herwinnen rondom stikstof
Waarom de spreidingswet geen dwangwet hoeft te zijn
Schikken naar het grote belang van een gezagswaardige overheid
De rol van de burger en de media bij het herwinnen van het gezag van de overheid
Debat - Desinformatie, gezag en achterdocht
- Locatie: De Balie - Amsterdam
- Datum: 8 november 2022
- TerugkijkenDebat - Een rechtvaardige overheid en regionaal onbehagen
- Locatie: Forum - Groningen
- Datum 28 november 2022
- TerugkijkenDebat - Stikstof, natuur en boerenprotesten
- Locatie: MIMIK - Deventer
- Datum: 29 november 2022
- TerugkijkenOnno Eichelsheim
Commandant der Strijdkrachten van het Nederlandse legerAlmatine Leene
Predikant en theoloog en voormalig Theoloog des VaderlandsCorien Prins
Hoogleraar Recht en Informatisering en voorzitter van de WRRSteven Pont
Psycholoog en systeemtherapeut en voormalig jeugdvoetbalcoach.Eerder verschenen publicatie
In 2018 bracht de ROB op verzoek van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), de essaybundel #Woest uit. In de bundel laten 18 toonaangevende experts hun licht schijnen op de vraag hoe de overheid het beste kan omgaan met de verontwaardiging van burgers en het grensoverschrijdend gedrag dat daar mogelijk het gevolg van is.Eerdere debatavonden
Over het gezag van de Nederlandse overheid organiseerde de ROB in 2021 samen met De Balie al twee eerste debatavonden.De eerste avond ging over het gebruik van data door de overheid en de 'verantwoordingskloof'. Hoe kan een tweede Toeslagenaffaire worden voorkomen?
Tijdens de tweede avond stond de staat van het vertrouwen in de overheid centraal. Heeft de overheid nog voldoende gezag? Wat is het risico van een overheid met tanend gezag? En wat kan er gedaan worden om vertrouwen tussen burger en overheid te herstellen?
Raadsleden Stafleden - Daan Roovers
- Huri Sahin
- Katrien Termeer
- Kees Jan de Vet
- Mariet de Boer
- Michael Mekel
- Daan Musters
- Jasper Zuure
