Igna Bonfrer en Tom Overmans zijn benoemd tot bijzonder hoogleraar Financiële Verhoudingen aan de Universiteit Leiden. De leerstoel is ingesteld door de Thorbecke Stichting en is gevestigd bij de afdeling Economie van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid.

Bijdrage aan maatschappelijke vraagstukken rond zorg, onderwijs en het fysieke domein

De financiële verhoudingen tussen de rijksoverheid aan de ene kant, en medeoverheden zoals provincies, waterschappen en gemeenten aan de andere, zijn complex en continu in beweging. De nieuwe leerstoel Financiële Verhoudingen is gericht op het bestuderen van de huidige systematiek van de financiële verhoudingen tussen overheden in Nederland, in samenhang met de veranderingen binnen het openbaar bestuur op dit terrein.

Het onderzoek richt zich enerzijds op de maatschappelijke, bestuurlijke en economische ontwikkelingen die de financiële verhoudingen tussen overheidslagen beïnvloeden. Anderzijds bestudeert het de gevolgen van beleidsveranderingen, zoals de decentralisaties van taken. Deze inzichten vormen de basis voor een vernieuwende visie op de toekomstige inrichting van de financiële verhoudingen. Zo draagt de leerstoel bij aan de aanpak van maatschappelijke vraagstukken rond zorg, onderwijs en het fysieke domein.

Nieuwe bijzondere leerstoel Financiële Verhoudingen

In Nederland staan de financiële verhoudingen tussen de rijksoverheid en medeoverheden al jaren onder druk. Er is een dringende behoefte aan revitalisering van het vakgebied. De Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) heeft dit op de agenda gezet en met verschillende partijen, waaronder het Ministerie van Binnenlandse Zaken, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en het Interprovinciaal Overleg, samengewerkt om deze leerstoel binnen de Thorbecke Stichting mogelijk te maken. De leerstoel is ingebed bij de afdeling Economie van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid, die is gevestigd in Leiden en in Den Haag.

Peter Heijkoop, burgemeester van Leiden en voorzitter van de Thorbeckestichting is verheugd met de benoemingen. ‘Met deze benoemingen hebben we niet meer één maar drie Thorbecke-hoogleraren. Dat is goed nieuws voor het wetenschappelijk onderzoek naar het binnenlands bestuur dat vanuit de stichting mogelijk wordt gemaakt.’

Over Tom Overmans

Tom Overmans is universitair hoofddocent Bestuurskunde en directeur bacheloronderwijs bij het departement Bestuurs- en Organisatiewetenschap van  Universiteit Utrecht. Hij onderzoekt ‘geld en gedrag’ in het openbaar bestuur. Hij promoveerde op bezuinigingen in lokaal bestuur en rondt momenteel een Veni-onderzoek af naar denkfouten in budgetbesluitvorming. Hij heeft ruime onderwijservaring in overheidsfinanciën en publiek financieel management. Op de Thorbecke-leerstoel zal hij economische analyse verbinden met bestuurskundige inzichten. Hij onderzoekt hoe de inrichting van financiële verhoudingen doorwerkt in de keuzes van gemeenten, provincies en waterschappen, en wat dit betekent voor de publieke voorzieningen die zij bieden.

Overmans: ‘Wie het geld verdeelt, beïnvloedt ook de keuzes die overheden maken. Financiële verhoudingen lijken misschien een technisch onderwerp, maar ze bepalen mede wat gemeenten en provincies voor hun inwoners kunnen betekenen. Ik wil beter begrijpen hoe dat werkt en samen met anderen werken aan verbetering.’

Over Igna Bonfrer

Igna Bonfrer is universitair hoofddocent Gezondheidseconomie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, waar zij met haar Vidi-beurs een onderzoeksgroep leidt op het gebied van internationale zorgfinanciering. Daarnaast is ze Directeur van het Rotterdam Global Health Iniative en ontving ze de prijs voor ‘Best PhD Supervisor’. Op de Thorbecke-leerstoel zal zij haar empirische en internationale expertise inzetten voor onderzoek naar financiële verhoudingen in zorg en sociaal domein. Onder meer zal zij onderzoek en onderwijs vormgeven over de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning. Terreinen waarop gemeenten een cruciale rol hebben opgepakt in het aanbieden van noodzakelijke zorg voor kinderen en ouderen. Dit geeft beleidsmakers inzicht in hoe gemeenten financiële verhoudingen inzetten om goede, betaalbare zorg te bieden, en hoe deze verhoudingen beter kunnen worden ingericht. 

Bonfrer: ‘Ik ben de Thorbecke Stichting zeer erkentelijk voor het enthousiasme over mijn onderzoeksideeën op het gebied van decentrale financiering van de zorg en het sociaal domein. Ik kijk uit naar de samenwerking met collega’s van de Universiteit Leiden. Ik kan me geen betere plek voorstellen voor dit onderzoek en het daaruit voortkomend onderwijs.’